TREBINJE – Elektroprivreda Republike Srpske je, i pored izuzetno teških okolnosti u 2025. godini, uspjela uspješno okončati posovanje, zaključeno je na godišnjoj pres konferenciji ovog mješovitog holdinga.
Generalni direktor Luka Petrović je podsjetio na drastično smanjenu proizvodnju u hidroelektranama, ali i u termoelektranama, prvenstveno u Gacku zbog kapitalnog remonta i u Ugljeviku zbog snabdijevanja uglja.
“Iz tih razloga smo ostvarili značajno manju proizvodnju u sistemu, što je zahtijevalo kupovinu nedostajuće energije, a što je opet, sa naslijeđenim problemima iz vrlo sušne 2024. godine, doprinijelo je i posezanju kreditnih aranžmana, radi obezbejđanja energije i to po mnogo većim cijenama“, rekao je Petrović.
Govoreći o investicijama, on je istakao da je potpisan kreditni aranžman od 74 miliona nedostajućih evra za HE Bistrica, dok se i HE Dabar realizuje kreditno u dvije faze, gdje je jedna ugovor o završetku dovodnog tunela, a druga je aranžman sa kineskom Gezubom, ali time nije obuhvaćena eksproprijacija zemljišta za šta ide novo zaduženje od 50 miliona maraka.
“Izgradnjom ove dvije elektrane dobijamo oko 700 gigavat časova električne energije na godišnjem nivou i ona je vrlo kvalitetna jer ima ogromnu fleksibilnost, tako da će ova energija vrijediti i više od tržišnih cijena oko nas”, ističe Petrović, napominjući i ostale razvojne projekte, poput solarnih elektrana Trebinje 2, Trebinje 3 i Hrgud.
Napominjući da je u fazi instalacije oprema za prečišćavanje uglja u TE Gacko, on je istakao i pregovore u vezi preuzimanja Istoka 2 u TE Ugljevik od kompanije “Komsar” i rješavanju spora sa Gospodarstvom Slovenije.
“Da se nisu riješile te dvije stvari – vjerovatno ni TE Ugljevik ne bi više počela da radi nakon ovog isključenja koje je bilo početkom januara. Ove dvije stvari su dale budućnost i nadu za cijelu ovu regiju”, rekao je on, pojasnivši da je otkup od Komsara eliminisao mogućnost arbitražnog spora da je nasilno raskinuta ta koncesija, pa je prihvaćena isplata 124 miliona evra da bi se dobile 4,5 milijardi evra zbog sigurnosti snabdijevanja uglja u naredne više od dvije decenije.
Kaže da je dogovor sa Slovenijom obezbijedio da se Ugljeviku trećina energije plaća po 56 evra, a dvije trećine energije EPRS plaća po 75 evra, pa je prosječna cijena ispod 70 evra po megavat času, što je uslovilo da se Vlada RS mora odreći dobiti, da se ne bi išlo u povećanja cijena prema građanima i privredi, za šta su potrebni krediti, prvenstveno kada je riječ o investicijama.
Direktor Direkcije za organizaciono pravne poslove Boro Grubač je kao jedan od najznačajnijih rezultata ocijenio upravo rješenje ovih pravnih sporova, dok je o samoj proizvodnji struje koja je iznosila 56% u termoelektranama i 44% u hidroelektranama govorio Ivan Koprivica, direktor za tehničke poslove.
Rodoljub Topić, direktor Direkcije za ekonomsko-finansijske poslove ERS je potvrdio da je cijena od 75 evra za megavat sat manja nego u svim zemljama okruženja, te da je dobra hidrologija uslovila da se ne kupuju dodatne količine električne energije, a da se očekuje da se na kraju ove godine ostaje na približno istom nivou kredita koji je bio na kraju 2025 godine.
Izvršni direktor za investicije i razvoj Jovica Vlatković potvrdio je da su započeti mnogi veliki investicioni projekti i da je normalno da se oni dovršavaju kreditnim aranžmanina.
Pomenuo je da se završavaju pripremni radovi za HE Gornja Drina, da je dobijena koncesija i za HE Bileća u sistemu Gornji Horizonti, ali je od izuzetnog značaja i projekat Rogačica, Tegare, Dubravica, za koji su zainteresovani Amerikanci.
Napominjući da je u prošloj godini u Republici Srpskoj potrošeno 3.831 gigavat sat električne energije, te da su cijene daleko najjeftinije u regionu, izvršni direktor za snabdijevanje električnom energijom Zoran Vuković je istakao da je zbog potreba kupovine struje u vrijeme kada je kod nas nije bilo dovoljno donijelo i minus od 49 miliona evra u javnom snabdijevanju, a dobit je bila svega 19 miliona, pa je gubitak bio 30 miliona. (Nezavisne)
